Wat is de beste tijd om koffie te drinken?

    07 januari 2020
    3 minuten leestijd

Voor veel mensen is het kopje koffie tijdens het ochtendritueel een must, zo snel mogelijk je cafeïneshot naar binnen werken en de dag kan scherp beginnen. Maar is dit wel het juiste moment voor een kop koffie? Is het niet beter om op andere tijdstippen je dagelijkse dosis cafeïne te nemen? Vandaag kijken wij naar de beste tijd om koffie te drinken.

Koffie na het wakker worden

Slechtste moment van de dag!

Werkend Nederland leeft op koffie, zonder die eerste kop kan je je dag niet goed beginnen toch? FOUT! Hoewel het logisch lijkt om je eerste dosis cafeïne direct na het wakker worden te nemen, blijkt dit juist het slechtste moment van de dag voor een kop koffie.

Dat heeft alles te maken met adenosine. Qua structuur lijkt cafeïne erg op het lichaamseigen stofje adenosine. Laten wij hier eens verder induiken.

Wat doet cafeïne met je lichaam?

Even een korte scheikunde les. Als adenosine in de hersenen wordt aangemaakt, bindt het aan adenosinereceptoren. Deze verbinding veroorzaakt slaperigheid omdat het de zenuwcelactiviteit vertraagt. Het zorgt er ook voor dat de bloedvaten verwijden, zodat er meer zuurstof naar de hersenen gaat tijdens de slaap. Voor een zenuwcel lijkt cafeïne op adenosine: cafeïne bindt zich dan ook aan de adenosinereceptor. Cafeïne vertraagt de activiteit van de cel echter niet zoals adenosine dat zou doen. In plaats van vertragen door adenosine wordt de zenuwcel actiever door cafeïne. Het gevoel van vermoeidheid wordt als het ware dus geblokkeerd. Op die manier geeft cafeïne je dus het gevoel dat het je wakker houdt.

Na een tijdje wordt je lichaam afhankelijk van de ochtenddosis cafeïne, want je lichaam maakt zelf minder adenosine aan. Hierdoor ontwikkel je dus een behoefte aan cafeïne in de ochtend, omdat de cafeïne de adenosine als het ware vervangt.

Vermoeid op het werk met koffie
Drink coffee like a boss

Effect op het cortisolniveau

Daarnaast heeft cafeïne een effect op het cortisolniveau. Cortisol is een stresshormoon dat je lichaam van nature aanmaakt. Het komt onder andere vrij bij elke vorm van stress zowel fysiek als psychologisch. Het hormoon heeft invloed op je slaap-waakritme, maar ook op je spijsvertering en je afweersysteem.

Gedurende de dag maakt je lichaam niet telkens dezelfde hoeveelheid cortisol aan: in de ochtend maak je meer aan om gemakkelijker wakker te worden en 's avonds maak je minder aan, zodat je makkelijker gaat slapen. Cafeïne kan het niveau van het stresshormoon cortisol in je lichaam verhogen. Dit kan een negatief effect hebben, je kan er bijvoorbeeld een onrustig of gestrest gevoel van krijgen.

Wat is het beste tijdstip voor de eerste kop?

Het beste tijdstip om koffie te drinken is op het moment dat het adenosineniveau op z'n laagst is. Voor de meeste mensen zal dat moment tussen tien uur ’s ochtends en twaalf uur ’s middags of tussen twee uur ’s middags en vijf uur ’s middags liggen. Hoewel dat betekent dat je je ochtendritueel een beetje om moet draaien, zal je uiteindelijk wel merken dat je koffie veel meer effect heeft en je er veel meer energie van zult krijgen.
De beste tijd voor koffie
veel kopjes koffie drinken

Cafeïne doet na ongeveer een half uur pas zijn werk en na ongeveer twee uur is het uitgewerkt. Het is dus aan te raden om minimaal anderhalf uur tussen het eerste en het tweede kopje te laten zitten. Doe je dat niet en drink je meer dan één kop koffie? Dan werkt het effect van cafeïne niet en wordt je juist onrustig in plaats van geconcentreerd. Meer dan vier koppen koffie per dag drinken wordt overigens ook niet aangeraden. Voor de meeste koffieliefhebbers maken de resultaten uit wetenschappelijk onderzoek geen verschil. En dat snappen wij, want zonder koffie op het werk kunnen wij ook niet.